KANE VE BENZERLERİ

 Kane ve saz arkadaşları nakıs (eksik) fiillerdendir. Nakıs (eksik) fiil; yalnız faili ile bir oluş bir iş bildirmeyen ve başka bir kelimeye ihtiyaç duyan fiillerdir. Bu fiiller çoğu zaman yardımcı fiil olarak kullanılır. Örneğin;

كَانَ اَحْمَدُ يَقْرَأُ اْلكِتَابَ قَبْلَ قَلِيلٍ (Ahmed, az önce kitap okuyordu.)

 Kane ve saz arkadaşları isim cümlesinde geldiğinde durum şu şekilde olur: Kane ve saz arkadaşları ismini ref haberini nasb eder. Bu ne demek? Bu şu demek: Yani kane ve saz arkadaşlarından sonra gelen isim (mübteda) merfu (örteli) olur. Peki haberi ne oldu? Yani ikinci isim? Haberini de nasb (fethalı)
yapar. Şunu da söyleyelim: Mübteda kane ve saz arkadaşlarının ismi, haber de kane ve saz arkadaşlarının haberidir. Bu bizim kane’nin saz grubu oldukça kalabalıktır. 13 tane falan vardır. Ama biz asıl aktörler olan, asıl önemli enstrümanları çalan 10 tanesini burada alacağız ki, sahne çok kalabalık olmasın.

1)      كَانَ  (idi, vardı, oldu)

2) أصْبَحَ(sabahladı, oldu)

3)  أضْحَي(kuşluk vakti oldu, oldu)

4)         أَمْسَي(akşamladı)

5)        لَيْسَ (değildir, olmadı, yoktur)

6)           مَادَامَ (devam ettiği sürece)

7)           مَازَالَ (hala, devam ediyor)

8)   صَارَ(oldu, dönüştü,)

9)           ظَلَّ(gün boyunca oldu, devamlı)

10)      بَاتَ (gece boyunca oldu)

 ÖRNEKLER:
1)           كَانَ اَحْمَدُ عَالِمًا مَشْهُورًا (Ahmet meşhur bir alim idi)

2)           اَصْبَحَ عَلِيٌّ تَاجِرًا (Ali tüccar oldu)

3)           لَيْسَ الْجَوُّ بَارِدًا (Hava soğuk değildir)

4)           اَمْسيَ الْمُعَلِّمُ فَرِحًا (Öğretmen mutlu bir şekilde akşamladı)

5)           ظَلَّتْ اَلْمُجْتَهِدَةُ نَاجِحَةً (Çalışkan kız devamlı başarılıdır)

 

MERAKLISINA

Kane ve saz arkadaşları tek başlarına pek bir şey ifade etmez. Bunlara eksik(nakıs) denmesinin sebebi, bir fail meful almamaları, eksik kalmaları, bunun yerine isim ve haber almalarıdır. Yani bu fiiller tam bir fonksiyon içinde
değildirler.

 ·  Bu fiillerden لَيْسَ , ما دام nin muzari ve emir fiil çekimleri
yoktur. مَازَالَ nin ise emir fiil çekimi yoktur. Yani bu fiiller camid (çekimsiz, türetilemez) dir.

·  İsimleri müfrede gelse, tensiye de gelse, cemi de gelse, fiiller daima müfreddir.

· Nakıs fiillerin (kane ve saz arkadaşlarının) isimleri müzekkerse fiilleri de
müzekker, müennesse fiilleri de müennes gelir.

About these ads

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter picture

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook photo

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ photo

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s